Sulama projelerinde en çok karıştırılan iki kalem, sprey sprinkler gövdesi ile sprey nozuludur. Katalogda ayrı listelenir, ayrı sipariş edilir ve sahada birbirine takılarak tek başlık oluştururlar. Bu ayrımı atlayan malzeme listesi ya nozulsuz gövdeyle ya da gövdeye uymayan nozulla şantiyeye iner. Bu rehberde sprey sprinklerin ne olduğunu, gövde ve nozul kararının nasıl verildiğini ve hattın hangi basınçta çalışması gerektiğini anlatıyoruz.
Kısa Cevap
Sprey sprinkler, su geldiğinde yay basıncını yenip toprak seviyesinden yukarı çıkan (pop-up), üzerindeki nozulun sabit bir desenle su püskürttüğü peyzaj sulama başlığıdır. Rotorun aksine dönmez; deseni ve yarıçapı takılan nozul belirler. Gövde ve nozul iki ayrı üründür: aynı gövdeye çeyrek, yarım ya da tam daire nozul takarak farklı yerleşimler kurulur.
Bu Yazıda Neler Var?
- Sprey sprinklerin çalışma mantığı ve rotordan ayrıldığı nokta
- Gövde ile nozulun neden iki ayrı satın alma kalemi olduğu
- Pop-up gövde boyu seçimi: çim, çalı ve çiçek alanları
- Gövde içi seçenekler: çek valf ve basınç regülatörü
- Nozul aileleri: sabit desen, VAN, döner nozul, kare desen
- Doğru ve yüksek basınçta hattın davranışı, sisleme sorunu
- Kontrol listesi, tedarik künyesi ve sık sorulan sorular
Sprey Sprinkler Nedir?
Sprey sprinkler, çim kotunun altına gömülen silindir bir gövde ile bu gövdenin ucuna vidalanan bir nozuldan oluşur. İstasyon vanası açıldığında hatta gelen su, gövde içindeki yayı yenerek mili yukarı iter; nozul çim seviyesinin üzerine çıkar ve suyu belirlenen desende dağıtır. Vana kapandığında basınç düşer, yay mili geri çeker ve başlık zemin hizasına iner. Çim biçme makinesinin üzerinden geçebilmesinin nedeni budur.
Rotordan ayrıldığı nokta hareket biçimidir. Rotor, dişli mekanizmasıyla su jetini bir yaydan diğerine süpürerek gezdirir; sprey başlık ise suyu tüm sektöre aynı anda verir. Bunun iki sonucu vardır: sprey başlığın ıslatma yarıçapı rotorunkinin belirgin biçimde altındadır ve birim alana verdiği yağış şiddeti çok daha yüksektir. Aynı süreyi bir sprey istasyonuna ve bir rotor istasyonuna vermek, birinde göllenme diğerinde kuru leke üretir.
Bir sulama turunda sprey başlık
- İstasyon vanası açılır, hat dolar
- Basınç yayı yener, gövde yukarı çıkar
- Nozul sabit desenle sektörü ıslatır
- Vana kapanır, hat basıncı düşer
- Yay mili geri çeker, başlık zemine iner
Gövde ve Nozul: İki Ayrı Karar
Sprey sprinklerde satın alma iki kalemden oluşur. Gövde, başlığın toprak altında kalan mekanik kısmıdır: kovan, mil, yay, filtre sepeti ve giriş dişi. Nozul ise suyun şeklini veren küçük plastik parçadır ve desen ile yarıçapı tek başına belirler. Aynı projede tek tip gövde kullanıp köşelere çeyrek, kenarlara yarım, ortaya tam daire nozul takmak standart uygulamadır.
Gövde (pop-up)
Yay, mil, kovan ve giriş dişi. Pop-up yüksekliğini, montaj kotunu ve dayanımı belirler. Çek valf veya basınç regülatörlü seçenekleri vardır.
Nozul
Deseni ve ıslatma yarıçapını belirler. Çeyrek, yarım, tam daire ya da ayarlanabilir yay açısı olarak seçilir; gövdeye vidalanır.
Bağlantı ve aksesuar
Gövdeyi hatta bağlayan mafsallı bağlantı, çalı adaptörü ve filtre sepeti. Listede unutulduğunda montaj sahada durur.
Sipariş listesinde ikisini ayrı satır yazın
Gövde adedi ile nozul adedi eşit olsa bile nozul dağılımı farklıdır. Listeyi "12 adet gövde" değil, "12 adet gövde + 4 çeyrek, 6 yarım, 2 tam daire nozul" şeklinde çıkarmak, teklifin ilk turda doğru gelmesini sağlar.
Pop-up Gövde Boyu Nasıl Seçilir?
Gövde boyu, başlığın su verirken çim üstünde ne kadar yükseleceğini belirler. Kural basittir: nozul, çevresindeki bitki dokusunun üzerine çıkmalıdır. Biçilmiş çimde kısa gövde yeterlidir; yer örtücü, mevsimlik çiçek ya da alçak çalı arasında kalan bir başlık kısa gövdeyle bitkinin içine su sıkar ve arkasındaki alan kuru kalır.
| Alan tipi | Gövde tercihi | Neden |
|---|---|---|
| Biçilmiş çim | Kısa pop-up gövde | Nozul biçme yüksekliğinin hemen üzerine çıkması yeterlidir |
| Yer örtücü ve mevsimlik | Uzun pop-up gövde | Desenin bitki dokusunun üstünden başlaması gerekir |
| Alçak çalı grubu | Uzun gövde veya çalı adaptörü | Sabit yükseklikte kalan bir kolon dokunun üzerine taşır |
| Yoğun yaya trafiği | Kısa gövde, zemine tam gömülü | Yüzeyde kalan parça takılma ve kırılma riski üretir |
| Eğimli alanın alt kotu | Çek valfli gövde | Hat kapandığında üst kottaki suyun alttan boşalmasını keser |
Sprey sprinkler gövdeleri ve başlıkları
Gövdeyi seçtikten sonra nozul dağılımını ayrı satırda belirtin.
Rain Bird US-400 Uni Sprey Otomatik Sulama Gövdesi
Sprey Sprinkler
Sulama Ekipmanı
Ürünü incele
Rain Bird US-410 Uni Sprey Otomatik Sulama Başlığı
Sprey Sprinkler
Sulama Ekipmanı
Ürünü incele
Rain Bird US-412 Uni Sprey Otomatik Sulama Başlığı
Sprey Sprinkler
Sulama Ekipmanı
Ürünü incele
Rain Bird US-415 Uni Sprey Otomatik Sulama Başlığı
Sprey Sprinkler
Sulama Ekipmanı
Ürünü incele
Rain Bird US-418 Uni Sprey Otomatik Sulama Başlığı
Sprey Sprinkler
Sulama Ekipmanı
Ürünü incele
Rain Bird RD-1800 SERİSİ
Sprey Sprinkler
Sulama Ekipmanı
Ürünü inceleGövde İçinde İki Kritik Seçenek: Çek Valf ve Regülatör
Çek valf (SAM tipi)
Vana kapandıktan sonra hattın alçak kottaki başlıklardan boşalmasını engeller. Eğimli bahçede en alttaki iki başlığın etrafındaki sürekli ıslaklığın çözümüdür.
Basınç regülatörlü gövde
Gövde içinde nozula giden basıncı sabitler. Hat basıncı yüksek olduğunda sisleme yapmadan çalışmanın en doğrudan yoludur.
Filtre sepeti
Nozulun küçük ağzına kum ve tortu gitmesini keser. Kuyu ve gölet suyunda sepet tek başına yetmez, hat üstüne disk filtre de gerekir.
Giriş dişi ve yön
Gövdenin alt ya da yan girişli olması, mafsallı bağlantının nasıl kurulacağını belirler. Bağlantı tipi gövdeyle birlikte kararlaştırılır.
Gövdeye Hangi Nozul Takılır?
Aynı gövdeye sabit desenli, ayarlanabilir (VAN), döner ve kare desenli nozullar takılabilir; seçim sulanacak parçanın geometrisine ve hattın debisine göre yapılır. Ailelerin desen, yarıçap ve yağış şiddeti farklarını sprinkler nozulu çeşitleri rehberinde tek tek karşılaştırdık; bu yazının konusu nozulu taşıyan gövdedir.
Sprey başlık nozulları
Nozul adedini desen kırılımıyla (çeyrek / yarım / tam) iletmeniz yeterlidir.
1400 Serisi Basınç Dengeleyici Fıskiye
Sprey Başlık Nozulları
Sulama Ekipmanı
Ürünü incele
R-Van Döner Nozullar
Sprey Başlık Nozulları
Sulama Ekipmanı
Ürünü incele
MPR Serisi Sabit Desenli Sprey Nozulları
Sprey Başlık Nozulları
Sulama Ekipmanı
Ürünü incele
Van Nozullar
Sprey Başlık Nozulları
Sulama Ekipmanı
Ürünü incele
HE-VAN Otomatik Sulama Nozulları
Sprey Başlık Nozulları
Sulama Ekipmanı
Ürünü incele
SQ Serisi, Kare Desen Nozulları
Sprey ve Nozullar
Muhtelif
Ürünü inceleAynı istasyonda desen ailesi karıştırılmaz
Sabit desenli nozul ile döner nozul, aynı sürede aynı alana çok farklı miktarda su verir. İkisini tek istasyona bağlamak, programı hangi başlığa göre yazarsanız yazın diğer grubu yanlış sulamaya mahkûm eder. Aile değişikliği istasyon sınırında yapılır.
Sprey Sprinkler
Projenin tekrarlayan kalemi: pop-up gövde
Bir peyzaj sulama projesinde en çok adetle geçen kalem sprey gövdesidir. Gövdeyi tek seri üzerinden standartlaştırmak, sonraki yıllarda yedek parça ve nozul değişimini tek tip hale getirir; bahçıvan da sahada hangi parçayı arayacağını bilir. Gövde seçilirken pop-up yüksekliği, giriş dişi yönü ve regülatör seçeneği birlikte değerlendirilir. Nozul aynı gövde üzerinde sonradan değiştirilebildiği için, peyzaj sınırı değiştiğinde başlığı sökmek gerekmez.
Sprey Sprinkler Hangi Basınçta Çalışır?
Sprey başlıkların çalışma basıncı rotorlara göre düşüktür ve dar bir bantta iyi sonuç verir. Basınç düştüğünde desen kısalır, başlıklar arası örtüşme kopar ve aralarda kuru halkalar oluşur. Basınç yükseldiğinde ise damla çapı küçülür; su havada sis haline gelir, rüzgârla yön değiştirir ve toprağa ulaşmadan buharlaşır. İkinci durum daha sinsidir, çünkü hat çalışıyor görünür.
| Özellik | Basınç uygunken | Basınç yüksekken |
|---|---|---|
| Damla yapısı | Belirgin, iri damlalar | İnce sis, beyazımsı görüntü |
| Rüzgâr etkisi | Desen büyük ölçüde korunur | Su komşu alana ve yola savrulur |
| Islatma yarıçapı | Katalog değerine yakın | Sapma büyür, kenarlar düzensizleşir |
| Dağılım düzgünlüğü | Örtüşme sürekli | Başlık dibinde birikme, uçta eksik |
| Su tüketimi | Programlanan miktara yakın | Aynı süre için belirgin kayıp |
| Çözüm kalemi | Ek önlem gerekmez | Regülatörlü gövde veya hat regülatörü |
Sislenme gözle teşhis edilir: başlığın üzerinde duran beyaz bulut, basıncın nozulun çalışma aralığını aştığının işaretidir.
Basıncı ve suyu düzenleyen kalemler
Kuyu ve gölet kaynaklı hatlarda filtre, başlıktan önce gelen kalemdir.
Basınç Regülatörleri ( Rain Bird PSIM20)
Filtre ve Basınç Regülatörleri
Muhtelif
Ürünü incele
Basınç Regüleli Filtre ( Rain Bird Prf100rby )
Filtre ve Basınç Regülatörleri
Muhtelif
Ürünü incele
Hat Üstü Disk Filtre
Filtre ve Basınç Regülatörleri
Muhtelif
Ürünü incele
Zon Kontrol Başlangıç Kiti ( Rain Bird XCZ100PRF)
Filtre ve Basınç Regülatörleri
Muhtelif
Ürünü inceleNozul ailelerini ayrıntısıyla karşılaştırdık
Sabit desenli, ayarlanabilir VAN ve döner nozulun desen, yağış şiddeti ve kullanım farklarını ayrı bir rehberde satır satır ele aldık.
Sprinkler Nozulu Rehberini AçMalzeme Listesi Kontrol Listesi
- Gövde adedi ve pop-up yüksekliği alan tipine göre belirlendi
- Nozul adedi desen kırılımıyla yazıldı: çeyrek, yarım, tam daire
- Eğimli alanın alt kotundaki başlıklar için çek valfli gövde seçildi
- Hat basıncı ölçüldü; gerekliyse regülatörlü gövde ya da hat regülatörü listeye eklendi
- Kuyu veya gölet suyu kullanılıyorsa hat üstü filtre eklendi
- Gövde bağlantı parçaları ve çalı adaptörleri ayrı kalem olarak listelendi
- Sprey ve rotor başlıklar aynı istasyona bağlandı
- Nozul siparişi "gövde adedi kadar" denilerek desen belirtmeden verildi
Sprey Sprinkler Fiyatını Ne Belirler?
| Etken | Fiyata etkisi | Neden |
|---|---|---|
| Pop-up boyu uzadıkça | ▲ artar | Daha uzun kovan, daha güçlü yay ve fazla malzeme |
| Gövdede çek valf bulunması | ▲ artar | Gövde içine ilave mekanik grup girer |
| Basınç regülatörlü gövde | ▲ artar | Nozul girişinde basınç sabitleyen ünite eklenir |
| Döner nozul tercihi | ▲ artar | Sabit desenli nozula göre daha karmaşık bir parça |
| Toplam başlık adedi arttıkça | ▼ düşer | Tek seferde hazırlık ve sevkiyat verimliliği |
| Karışık seri ve marka listesi | ▲ artar | Farklı tedarik kalemleri hazırlık süresini uzatır |
| Sevkiyat mesafesi | ▲ artar | Şantiye teslim mesafesi navlun kalemine yansır |
Neden liste fiyatı yayınlamıyoruz?
Aynı gövde regülatörlü ve regülatörsüz olarak farklı kalemlerdir; nozul dağılımı da projeden projeye değişir. Sabit bir rakam bu kırılımı gizler. Bunun yerine başlık adedini ve desen dağılımını alıp satır satır teklif hazırlıyoruz.
İstanbul Başakşehir'den Türkiye Geneline Tedarik
Yağmur Plastik, İstanbul Başakşehir'deki merkezinden sprey sprinkler gövdelerini, nozulları, bağlantı parçalarını, solenoid vanaları ve kontrol ünitelerini tek listede tedarik eder. Peyzaj sulamada malzemenin tek yerden gelmesinin somut karşılığı vardır: gövde ile nozulun dişi uyuşur, bağlantı parçası gövdenin giriş yönüne göre seçilir ve eksik kalan aksesuar için ayrı bir tedarikçi beklenmez. Zon listesi netleştiğinde başlık ve nozul adetleri tek sevkiyatta toplanır; Türkiye geneline teslimat yapılır.
- Merkez
- İstanbul · Başakşehir
- Ürün grubu
- Peyzaj Sulama › Sprey Sprinkler ve Sprey Başlık Nozulları
- Gövde seçenekleri
- Farklı pop-up boyları · çek valfli · basınç regülatörlü
- Nozul aileleri
- Sabit desenli · ayarlanabilir VAN · döner · kare desen
- Birlikte tedarik
- Bağlantı parçaları, vana kutuları, filtre ve regülatörler
- Sevkiyat
- Türkiye geneli, şantiye teslim
- Teklif süresi
- Başlık adedi ve desen dağılımıyla aynı gün
Sıkça Sorulan Sorular
Sprey sprinkler nedir?+
Su geldiğinde yay basıncını yenerek toprak seviyesinden yukarı çıkan, üzerindeki nozulun sabit bir desenle su püskürttüğü peyzaj sulama başlığıdır. Vana kapandığında yay sayesinde zemin hizasına geri iner.
Sprey sprinkler kaç metre atar?+
Yarıçapı gövde değil nozul belirler. Aynı gövdeye takılan farklı nozullar farklı yarıçap verir; ayarlanabilir VAN nozullarda yarıçap sahada bir miktar kısılabilir. Kesin değer, seçtiğiniz nozulun ürün sayfasındaki tablosunda yer alır.
Gövde ile nozul ayrı ayrı mı alınır?+
Evet. İkisi ayrı kalemdir. Projede genellikle tek tip gövde kullanılır, desen ihtiyacı ise çeyrek, yarım ve tam daire nozul dağılımıyla karşılanır.
Sprey ve rotor başlık aynı istasyona bağlanabilir mi?+
Bağlanmamalıdır. Sprey başlığın birim alana verdiği su miktarı rotorunkinin belirgin biçimde üzerindedir. Tek programla ikisini birden doğru sulamak mümkün olmaz; ayrı istasyon açılır.
Başlıktan su sis gibi çıkıyor, sebebi ne?+
Hat basıncı nozulun çalışma aralığının üzerindedir. Damla çapı küçülür, su rüzgârla savrulur. Çözüm basınç regülatörlü gövdeye geçmek ya da istasyon girişine basınç regülatörü koymaktır.
Hangi pop-up gövde boyunu seçmeliyim?+
Nozulun, çevresindeki bitki dokusunun üzerine çıkması gerekir. Biçilmiş çimde kısa gövde yeterlidir; yer örtücü, mevsimlik çiçek ve alçak çalı arasında uzun gövde veya çalı adaptörü tercih edilir.
Çek valfli gövde ne işe yarar?+
Sulama bittiğinde hattaki suyun en alçak kottaki başlıklardan boşalmasını engeller. Eğimli bahçelerde alt kottaki başlıkların çevresinde oluşan sürekli ıslaklığı ve çamuru ortadan kaldırır.
Sprey başlık için filtre gerekir mi?+
Gövde içindeki sepet kaba tortuyu tutar. Şebeke suyunda çoğu zaman yeterlidir; kuyu, gölet ve depo kaynaklı hatlarda nozul ağzı küçük olduğu için hat üstüne ayrıca disk filtre konulur.
Gövde ve nozul listenizi birlikte fiyatlandıralım
Sulanacak alanın ölçüsünü, başlık adedini ve desen dağılımını iletin; gövde tipi önerisiyle birlikte kırılımlı teklifi hazırlayalım.
Teklif Al
